Depozyt nieprawidłowy między przedsiębiorcami a VAT – praktyczne wnioski z interpretacji KIS z 28 marca 2025 r.
Wprowadzenie
Depozyt nieprawidłowy od lat budzi zainteresowanie przedsiębiorców będąc alternatywną formą finansowania działalności gospodarczej lub zarządzania płynnością w grupach podmiotów powiązanych. Kluczowe wątpliwości dotyczą jednak jego kwalifikacji na gruncie podatku VAT.
Istotne znaczenie w tym zakresie ma aktualna interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 28 marca 2025 r. (sygn. 0112-KDIL1-1.4012.29.2025.7.AR), która w sposób kompleksowy odnosi się do opodatkowania i zwolnienia z VAT usług świadczonych w ramach depozytu nieprawidłowego.
Czym jest depozyt nieprawidłowy?
Zgodnie z art. 845 Kodeksu cywilnego depozyt nieprawidłowy występuje wówczas, gdy przechowawca może swobodnie rozporządzać oddanymi mu pieniędzmi lub rzeczami oznaczonymi co do gatunku. W takim przypadku stosuje się odpowiednio przepisy o pożyczce, a czas i miejsce zwrotu określają przepisy o przechowaniu.
Istotą depozytu nieprawidłowego jest więc:
- przekazanie środków pieniężnych przez deponenta,
- możliwość swobodnego dysponowania nimi przez przechowawcę,
- obowiązek zwrotu tej samej kwoty na żądanie deponenta,
- odpłatność (choć depozyt może być także nieodpłatny).
Depozyt nieprawidłowy jako świadczenie usług na gruncie VAT
Dyrektor KIS jednoznacznie potwierdził, że odpłatne przechowywanie środków pieniężnych w ramach depozytu nieprawidłowego stanowi świadczenie usług w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy o VAT. Kluczowe znaczenie mają tu następujące elementy:
- istnienie stosunku zobowiązaniowego pomiędzy stronami,
- wyraźnie określone świadczenia wzajemne,
- bezpośredni związek pomiędzy usługą a otrzymanym wynagrodzeniem,
- identyfikowalny beneficjent usługi (deponent).
Profesjonalny obrót gospodarczy a status podatnika VAT
W analizowanej interpretacji istotne znaczenie miało również to, że depozyty nieprawidłowe były zawierane:
- w sposób ciągły,
- w ramach prowadzonej działalności gospodarczej,
- pomiędzy czynnymi podatnikami VAT,
- za wynagrodzeniem dokumentowanym fakturami VAT.
W konsekwencji Dyrektor KIS uznał, że przedsiębiorca przyjmujący depozyty działa jako podatnik VAT w rozumieniu art. 15 ust. 1 i 2 ustawy o VAT, a czynności te są elementem profesjonalnego obrotu gospodarczego.
Zwolnienie z VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 40 ustawy o VAT
Najistotniejszym wnioskiem płynącym z interpretacji jest potwierdzenie, że usługi depozytu nieprawidłowego mogą korzystać ze zwolnienia z VAT. Organ wskazał, że usługi polegające na przechowywaniu środków pieniężnych mieszczą się w kategorii usług w zakresie depozytów środków pieniężnych, o których mowa w art. 43 ust. 1 pkt 40 ustawy o VAT.
Wnioski praktyczne dla przedsiębiorców
Interpretacja z 28 marca 2025 r. ma istotne znaczenie praktyczne dla podmiotów wykorzystujących depozyt nieprawidłowy w obrocie gospodarczym. Potwierdza ona, że:
- depozyt nieprawidłowy stanowi odpłatne świadczenie usług podlegające VAT,
- usługi te mogą korzystać ze zwolnienia z VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 40 ustawy,
- kluczowe znaczenie ma prawidłowa konstrukcja umowy oraz rzeczywisty charakter wynagrodzenia,
- czynności wykonywane w ramach profesjonalnego obrotu nie podlegają podatkowi PCC.
Justyna Korolczuk
radca prawny